Mesleki ve teknik Anadolu lisesi mezunlarının tercih döneminde en sık karıştırdığı iki kavram var: ek puan ve M.T.O.K. Birisi doğrudan okul puanına ekstra katsayı eklerken, diğeri yalnızca belirli lise alanı mezunlarına ayrılan ayrı bir kontenjan türünü ifade ediyor. İkisini aynı şey sanmak ya da ek puanın her bölümde geçerli olduğunu düşünmek, tercih listesinde ciddi sürprizlere yol açabiliyor.
Meslek Lisesi Ek Puanı (+0,06) Nasıl Hesaplanır?
Tüm lise mezunları için standart Ortaöğretim Başarı Puanı (OBP) hesabı aynıdır: 100’lük diploma notun 5 ile çarpılır (250 ile 500 arası) ve normal şartlarda 0,12 katsayısıyla çarpılarak sınav puanına 30 ile 60 puan arasında katkı sağlar.
Meslek lisesi mezunları ise ÖSYM YKS Kılavuzu‘nda kendi mezun oldukları alanın devamı olarak listelenen 2 yıllık önlisans programlarını veya kılavuzda tanımlı belirli lisans programlarını tercih ettiklerinde, standart 0,12 katsayısına ek olarak +0,06 katsayı daha alırlar. Yani toplam katsayı 0,18 olur ve bu da diploma notuna göre yerleştirme puanına 15 ile 30 puan arasında ekstra artış getirir.
Diyelim ki diploma notun 80 (OBP: 400). Normal bir tercihte puanına 400 × 0,12 = 48 puan eklenir. Kendi alanının devamı olan bir önlisans programında ise buna 400 × 0,06 = 24 ek puan daha gelir ve toplam katkın 72 puana çıkar. Kendi notunla hem normal hem de ek puanlı katkıyı görmek için OBP Hesaplama aracını kullanabilirsin.
Ek Puan Her Bölümde Geçerli midir?
Hayır. Meslek lisesi mezunu olman tüm önlisans ya da lisans programlarında ek puan alacağın anlamına gelmez. Örneğin Bilişim Teknolojileri alanından mezun bir aday, Bilgisayar Programcılığı yazarken ek puan alır; ancak Adalet, Tıbbi Dokümantasyon ya da Hukuk tercih ettiğinde yalnızca standart 0,12’lik ham yerleştirme puanı üzerinden değerlendirilir.
Bu yüzden sonuç belgende iki ayrı sütun görürsün: Y-TYT / Y-SAY (normal yerleştirme puanı) ve Ek Puanlı Yerleştirme Puanı. Ek puanlı sütun yalnızca kılavuzdaki alan eşleştirme tablosunda karşılığı olan programlar için çalışır.
M.T.O.K. Kontenjanları ile Ek Puan Arasındaki Fark
M.T.O.K. (Mesleki ve Teknik Ortaöğretim Kurumları) kontenjanı, ek puan vermek değildir. M.T.O.K.; özellikle Teknoloji Fakülteleri bünyesindeki mühendislik bölümleri ile bazı Sanat ve Tasarım ya da Turizm fakültelerinde meslek lisesi mezunlarına öncelikli olarak ayrılan ayrı kontenjanlardır.
| Özellik | Ek Puan (+0,06) | M.T.O.K. Kontenjanı |
|---|---|---|
| Ne sağlar? | OBP’nin %6’sı kadar ilave puan | Meslek lisesi alan mezunlarına ayrılmış ayrı kontenjan |
| Ağırlıklı kapsam | Alan devamı 2 yıllık önlisans ve belirli lisanslar | Teknoloji Fakülteleri ve ilgili 4 yıllık lisanslar |
| 300.000 Mühendislik Barajı | Alan dışı lisans barajını değiştirmez | M.T.O.K. mühendisliklerinde de 300.000 SAY barajı geçerlidir |
| Kırık OBP etkisi | +0,06 katsayı +0,03’e düşer | Normal OBP 0,06’ya düştüğü için yerleştirme puanı düşer |
M.T.O.K. konusunda en çok gözden kaçan nokta baraj kuralıdır: Bir adayın M.T.O.K. mühendislik programını tercih edebilmesi için Sayısal başarı sırasının ilk 300.000 içinde olması şarttır. Üstelik bu 300.000 kontrolünde ek puanlı sıra değil, adayın ek puansız yerleştirme başarı sırası esas alınır. Geçmiş yıl taban puanlarını ve kontenjan türlerini karşılaştırmak için Taban Puanlar ve YKS Tercih Asistanı sayfalarına bakabilirsin.
Sık Sorulan Sorular
Meslek lisesi mezunuyum, M.T.O.K. kontenjanını başka alan mezunu yazabilir mi?
M.T.O.K. kontenjanlarında öncelik ilgili mesleki/teknik lise alanından mezun olan adaylarındır. Tercih kılavuzundaki özel koşula göre bu kontenjan kendi alanı içinden dolmazsa diğer adaylara açılabilen durumlar vardır, ancak ilk yerleştirmede öncelik alan mezunlarına aittir.
Açık öğretim meslek lisesi mezunları da ek puandan yararlanır mı?
Evet. ÖSYM kılavuzunda tanımlanan mesleki ve teknik ortaöğretim alanlarından mezun olan açık öğretim meslek lisesi öğrencileri de kendi alanlarının devamı olan programlarda aynı ek puan kurallarına tabidir.
Diploma notunu girerek normal, kırık OBP ve +0,06 ek puanlı sonucunu hemen gör.
